Τη δυνατότητα αξιοποίησης των στεγών των 27 πρωτευουσών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την παραγωγή σημαντικών ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας μέσω φωτοβολταϊκών συστημάτων διερευνά νέα επιστημονική μελέτη, στην οποία συμμετέχουν ερευνητές του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Όπως γνωστοποίησε το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών μέσω ανάρτησής του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η έρευνα δημοσιεύθηκε στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Energy του εκδοτικού οίκου Elsevier. Στο πλαίσιο της μελέτης αναπτύχθηκε μια ενιαία μεθοδολογική προσέγγιση για την εκτίμηση της δυνατότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά εγκατεστημένα στις στέγες των 27 πρωτευουσών της ΕΕ.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα αποτελέσματα για την Αθήνα, όπου η διαθέσιμη και κατάλληλη για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών επιφάνεια στεγών υπολογίζεται σε περίπου 24,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Η δυνητική ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει τις 1,8 τεραβατώρες (TWh), ενώ η αξιοποίηση αυτού του δυναμικού θα μπορούσε να συμβάλει στην αποφυγή περίπου 512.000 τόνων ισοδύναμου διοξειδίου του άνθρακα ετησίως. Παράλληλα, τα δυνητικά ετήσια οικονομικά έσοδα υπολογίζονται σε 117,39 εκατομμύρια ευρώ.
Αντίστοιχα σημαντικά είναι και τα περιβαλλοντικά και οικονομικά οφέλη που προκύπτουν από την αξιοποίηση των διαθέσιμων στεγών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της επιστημονικής δημοσίευσης, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που θα μπορούσαν να αποτραπούν ανέρχονται σε έως και περίπου 1 εκατομμύριο τόνους ισοδύναμου CO₂ ετησίως, ενώ τα καθαρά οικονομικά έσοδα ενδέχεται να ξεπεράσουν τα 330 εκατομμύρια ευρώ, με βάση τις ισχύουσες τιμές της αγοράς.
Για την εξαγωγή των αποτελεσμάτων αξιοποιήθηκαν δεδομένα ατμοσφαιρικών συνθηκών διάρκειας 16 ετών, από το 2008 έως το 2023, σε συνδυασμό με δορυφορικές πληροφορίες των υπηρεσιών Copernicus, στοιχεία για την αστική δόμηση και προσομοιώσεις φωτοβολταϊκών συστημάτων μέσω του μοντέλου PVGIS.
Η ερευνητική ομάδα εξέτασε τον δείκτη ενεργειακής αυτονομίας, ο οποίος αποτυπώνει τη σχέση μεταξύ της δυνητικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά και της συνολικής κατανάλωσης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Λουξεμβούργο, όπου ο συγκεκριμένος δείκτης φτάνει το 180%. Το ποσοστό αυτό σημαίνει ότι η εκτιμώμενη παραγωγή από φωτοβολταϊκά στις στέγες θα μπορούσε να υπερκαλύψει την ηλεκτρική ζήτηση που λαμβάνεται υπόψη στον σχετικό υπολογισμό.
Ωστόσο, όπως υπογραμμίζει το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, η εκτεταμένη εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις διαθέσιμες στέγες δεν αρκεί από μόνη της για να καλύψει το σύνολο των ενεργειακών αναγκών των μεγάλων αστικών κέντρων. Το εύρημα αυτό αναδεικνύει την ανάγκη ανάπτυξης συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, ενίσχυσης της ευελιξίας των ηλεκτρικών δικτύων και συνδυαστικής αξιοποίησης διαφορετικών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Η επιστημονική εργασία φέρει τον τίτλο «Unified framework for the assessment of rooftop solar PV electricity generation potential in EU-27» και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Energy, στον τόμο 367 (2026), με αριθμό άρθρου 143010.
