Την αύξηση των διαθέσιμων πόρων για την απανθρακοποίηση της ναυτιλίας ζητά η Ένωση Ευρωπαίων Εφοπλιστών (ECSA), υποστηρίζοντας ότι το χρηματοδοτικό πακέτο που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες του κλάδου. Σύμφωνα με νέα μελέτη της Ένωσης, απαιτούνται τουλάχιστον 33 δισ. ευρώ για την περίοδο 2028-2040, έναντι περίπου 11 δισ. ευρώ που προβλέπει η πρόταση της Κομισιόν.
Η εκτίμηση της ECSA στηρίζεται σε υποθετική τιμή 100 ευρώ ανά δικαίωμα εκπομπών CO₂ και λαμβάνει υπόψη το αυξημένο κόστος των εναλλακτικών καυσίμων, τα οποία είναι κατά μέσο όρο τέσσερις φορές ακριβότερα από τα συμβατικά.
SMAP: Ο μηχανισμός στήριξης της ναυτιλιακής μετάβασης
Κεντρικό ρόλο στη χρηματοδότηση της ενεργειακής μετάβασης αναμένεται να διαδραματίσει ο προτεινόμενος ευρωπαϊκός μηχανισμός SMAP (Sustainable Maritime Alternative Propulsion). Στόχος του είναι να ενισχύσει τις ναυτιλιακές επιχειρήσεις που επενδύουν σε καθαρότερα καύσιμα και τεχνολογίες, αντισταθμίζοντας μέρος της πρόσθετης οικονομικής επιβάρυνσης.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει τη διάθεση 110 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπών για το διάστημα 2028-2040. Η ECSA, ωστόσο, εκτιμά ότι ο αριθμός αυτός θα πρέπει να ανέλθει τουλάχιστον στα 330 εκατομμύρια δικαιώματα, προκειμένου να εξασφαλιστούν επαρκείς πόροι για τις επενδύσεις που απαιτούνται.
Ετήσια επιβάρυνση 9 δισ. ευρώ για τη ναυτιλία από το EU ETS
Στη μελέτη αναδεικνύεται και η σημαντική οικονομική συνεισφορά της ναυτιλίας στο ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (EU ETS).
Παρά το γεγονός ότι ο κλάδος αντιπροσωπεύει περίπου το 10% των εκπομπών που καλύπτονται από το σύστημα, οι ναυτιλιακές εταιρείες αγοράζουν ετησίως περίπου 90 εκατομμύρια δικαιώματα. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σχεδόν στο 20% των δικαιωμάτων που δημοπρατούνται συνολικά.
Με την παραδοχή ότι η τιμή κάθε δικαιώματος διαμορφώνεται στα 100 ευρώ, η ετήσια δαπάνη της ναυτιλίας υπολογίζεται σε περίπου 9 δισ. ευρώ.
Η ECSA επισημαίνει επίσης ότι η ναυτιλία διαφοροποιείται από άλλους ευρωπαϊκούς κλάδους, όπως η χαλυβουργία, η τσιμεντοβιομηχανία και οι αερομεταφορές, καθώς δεν έχει λάβει δωρεάν δικαιώματα εκπομπών.
Από το έτος εκπομπών 2026, οι ναυτιλιακές εταιρείες καλούνται να καλύπτουν το σύνολο των εκπομπών που εμπίπτουν στο ευρωπαϊκό σύστημα.
