Το ανθρώπινο κεφάλαιο, η τεχνολογία, οι υποδομές και η εξωστρέφεια αποτελούν τους τομείς στους οποίους η Ελλάδα καταγράφει τις καλύτερες επιδόσεις, σύμφωνα με τον νέο δείκτη ανταγωνιστικότητας. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία του Συνδέσμου Βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ), σε συνεργασία με την Deloitte, με στόχο την αποτύπωση της θέσης της ελληνικής μεταποίησης σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες.
Ο νέος «Δείκτης Διαρθρωτικής Ανταγωνιστικότητας» αξιολογεί τις επιδόσεις της χώρας σε οκτώ βασικούς τομείς και τις συγκρίνει με εκείνες άλλων 23 ευρωπαϊκών κρατών. Με βάση τα αποτελέσματα, η Ελλάδα καταλαμβάνει τις εξής θέσεις μεταξύ 24 χωρών:
- 13η θέση στους τομείς «Ανθρώπινο κεφάλαιο και δεξιότητες» και «Τεχνολογία και καινοτομία».
- 14η θέση στους δείκτες «Υποδομές, δίκτυα και μεταφορές» και «Εξωστρέφεια και διεθνής ανταγωνιστικότητα».
- 20ή θέση στην «Κυκλική οικονομία και κοινωνική ανθεκτικότητα».
- 21η θέση στο «Επιχειρηματικό και ρυθμιστικό περιβάλλον».
- 23η θέση στην «Παραγωγικότητα και αποδοτικότητα».
- 24η θέση στο «Ενεργειακό περιβάλλον και αξιοπιστία δικτύων».
Όπως επισημαίνει ο ΣΒΕ, βασικός στόχος της πρωτοβουλίας είναι η δημιουργία μιας σταθερής βάσης αντικειμενικών και συγκρίσιμων δεδομένων. Μέσα από αυτήν θα καθίσταται δυνατός ο έγκαιρος εντοπισμός των πλεονεκτημάτων και των διαρθρωτικών αδυναμιών της ελληνικής μεταποίησης, η σύγκριση των επιδόσεών της με άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες, αλλά και η συστηματική παρακολούθηση της πορείας της σε βάθος χρόνου.
Οι επιδόσεις της Ελλάδας στους επιμέρους δείκτες
Ιδιαίτερα θετική εικόνα παρουσιάζει η χώρα σε δύο επιμέρους δείκτες, στους οποίους βρίσκεται στην πρώτη πεντάδα της κατάταξης. Ειδικότερα, καταλαμβάνει την 1η θέση στο κόστος εργασίας και την 5η θέση στην ανταγωνιστικότητα τιμών και ποιότητας των προϊόντων, μεταξύ των 24 χωρών που εξετάζονται.
Στην πρώτη δωδεκάδα βρίσκονται ακόμη η δημιουργία τεχνολογίας, γνώσης και διανοητικής ιδιοκτησίας, στην 9η θέση, η φορολογική ανταγωνιστικότητα, στην 11η, καθώς και η αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών μεταφοράς, στη 12η θέση.
Αξιοσημείωτη είναι επίσης η 2η θέση της Ελλάδας ως προς το ποσοστό των μεταποιητικών επιχειρήσεων που εισήγαγαν στην αγορά νέα ή σημαντικά βελτιωμένα προϊόντα. Παράλληλα, στην αύξηση του όγκου της μεταποιητικής παραγωγής η χώρα κατατάσσεται 3η μεταξύ των 24 κρατών, καταγράφοντας άνοδο 16,2% το 2025 σε σύγκριση με το 2021.
Χατζηδάκης: Στήριξη των επιχειρήσεων και τεχνολογική αναβάθμιση
Κατά την παρουσίαση της έρευνας, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, αναφέρθηκε στη σημαντική πρόοδο που έχει καταγράψει τα τελευταία χρόνια η ελληνική βιομηχανία στους τομείς των εξαγωγών, της προστιθέμενης αξίας και των επενδύσεων.
Αναφερόμενος στο ενεργειακό κόστος, υπογράμμισε ότι η στήριξη των ελληνικών επιχειρήσεων θα συνεχιστεί, εντός των δημοσιονομικών δυνατοτήτων και του ευρωπαϊκού πλαισίου κανόνων. «Θα συνεχίσουμε να στηρίζουμε τις ελληνικές επιχειρήσεις, με σεβασμό στα δημοσιονομικά περιθώρια και τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Γι’ αυτό ζητάμε μεγαλύτερη ευελιξία στην εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, προανήγγειλε την υλοποίηση στοχευμένων προγραμμάτων τεχνολογικής αναβάθμισης, με ιδιαίτερη έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Στόχος είναι η ενίσχυση της αξιοποίησης της Τεχνητής Νοημοσύνης και των εφαρμογών βιομηχανικού αυτοματισμού.
Σχετικά με το ζήτημα των μισθών, οι οποίοι καταγράφονται στη μελέτη ως ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, ο κ. Χατζηδάκης σημείωσε ότι, μετά από μια δεκαετία σημαντικής υποχώρησης των αποδοχών και την εφαρμογή του υποκατώτατου μισθού για τους νέους, η σημερινή εικόνα είναι διαφορετική.
«Μετά από μια δεκαετία κατάρρευσης των μισθών και με τον υποκατώτατο μισθό για τους νέους, σήμερα ο μέσος μισθός είναι στη 17η θέση μεταξύ των 27 και ο κατώτατος στη 13η μεταξύ 22 χωρών. Αν οι Έλληνες επιχειρηματίες θέλουν να δώσουν περισσότερα είναι ελεύθεροι να το κάνουν και τους ενθαρρύνουμε προς αυτή την κατεύθυνση. Σύντομα ο κατώτατος μισθός θα είναι αποτέλεσμα συλλογικής διαπραγμάτευσης και όχι κυβερνητική απόφαση. Συνεπώς τα δύο μέρη θα είναι ελεύθερα να αυξάνουν τους μισθούς όσο θέλουν», τόνισε.
Σαράντη: Ανάγκη καταγραφής της ανταγωνιστικότητας με αντικειμενικά στοιχεία
Από την πλευρά της, η πρόεδρος του ΣΒΕ, Λουκία Σαράντη, υπογράμμισε ότι η δημιουργία του νέου δείκτη αποτελεί μια προσπάθεια ουσιαστικής συμβολής στην εθνική προσπάθεια για την ενίσχυση της βιομηχανίας, μέσα από την αντικειμενική αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Στον ΣΒΕ αποφασίσαμε ότι ο καλύτερος τρόπος για να συμβάλουμε ακόμα περισσότερο στην εθνική προσπάθεια για τη βιομηχανία μας η οποία πρέπει να ξεκινήσει, είναι να σταθούμε οι ίδιοι με θάρρος μπροστά στον καθρέφτη. Για πρώτη φορά, να βρούμε τη μεθοδολογία που θα μετράει ακριβώς το πού βρίσκεται η ανταγωνιστικότητά μας και θα καταγράφει με λεπτομέρεια τις επιμέρους διαστάσεις της».
Η ίδια επισήμανε, επίσης, ότι για την ενίσχυση της βιομηχανίας είναι απαραίτητο να διαμορφωθεί ένα φιλικότερο επιχειρηματικό περιβάλλον, να προχωρήσει ο εκσυγχρονισμός των επιχειρήσεων και να διασφαλιστεί η αναγκαία χρηματοδότηση.
Οι προτάσεις του ΣΒΕ για την ενίσχυση της βιομηχανίας
Παρουσιάζοντας τα συμπεράσματα της μελέτης και τις προτάσεις του Συνδέσμου, η γενική διευθύντρια του ΣΒΕ, Βίκυ Λοΐζου, τόνισε ότι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας προϋποθέτει μια ενιαία κυβερνητική στρατηγική.
Όπως εξήγησε, τα ευρήματα αποτυπώνουν μια πολυδιάστατη εικόνα, η οποία καθιστά αναγκαίο τον συντονισμό των παρεμβάσεων στους τομείς της ενέργειας, της χρηματοδότησης, των επενδύσεων, της τεχνολογίας, των δεξιοτήτων, των υποδομών και των θεσμών. Οι επιμέρους πολιτικές θα πρέπει να λειτουργούν συμπληρωματικά και να υπηρετούν κοινούς παραγωγικούς στόχους.
Στο πλαίσιο αυτό, ο ΣΒΕ καταθέτει πέντε βασικές προτάσεις:
- Ανταγωνιστική ενέργεια: Εξασφάλιση πρόσβασης σε μακροχρόνιες συμβάσεις προμήθειας ενέργειας, ενίσχυση της αυτοπαραγωγής, προώθηση της εξοικονόμησης και αναβάθμιση των δικτύων.
- Αποτελεσματικοί θεσμοί: Διαμόρφωση ενός προβλέψιμου πλαισίου αδειοδότησης, καλύτερος συντονισμός των υπηρεσιών και ταχύτερη επίλυση διαφορών.
- Επενδύσεις και χρηματοδότηση: Καθιέρωση σταθερών κινήτρων και χρηματοδοτικών εργαλείων που θα διευκολύνουν τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη των μικρομεσαίων μεταποιητικών επιχειρήσεων.
- Τεχνολογία και δεξιότητες: Σύνδεση της εφαρμοσμένης έρευνας, της αυτοματοποίησης και της κατάρτισης στο πλαίσιο ενός ενιαίου παραγωγικού σχεδιασμού.
- Εξωστρέφεια και περιφέρεια: Βελτίωση των συνδέσεων με τα λιμάνια, ανάπτυξη οργανωμένων υποδοχέων επιχειρηματικής δραστηριότητας και ενίσχυση των τοπικών αλυσίδων προμηθευτών.
